ΑΜΑΡΙΩΤΕΣ
  



 
Διαγωνισμός Μαντινάδας στον Αϊ Γιάννη


Ριζίτικα και μαντινάδες στον ¶γ. Ιωάννη Αμαρίου

Η Βραδιά Ριζίτικου Τραγουδιού, θεσμός πλέον, επαναλήφθηκε για τρίτη συνεχή χρονιά το βράδυ της περασμένης Δευτέρας 18 Αυγούστου στον ¶γιο Ιωάννη Χλιαρό (¶γιο Ιωάννη Αμαρίου), χωριό με μακρά παράδοση στο ριζίτικο τραγούδι, παράδοση που αναβιώνει τα τελευταία χρόνια με την πρωτοβουλία των πολιτιστικών συλλόγων των Αηγιαννιωτών του χωριού και της Αθήνας και υπό την αιγίδα του δήμου Κουρήτων.
Το ριζίτικο στον ¶η Γιάννη Αμαρίου, όπως και γενικότερα στο Αμάρι, λεγόταν τουλάχιστον από το 19ο αιώνα (τόσο φτάνουν οι μαρτυρίες μας) από συγκεκριμένους καλλίφωνους τραγουδιστές ως συνοδευτικό της μαντινάδας (που κυριαρχούσε στην τοπική παράδοση), κατείχε όμως ξεχωριστή θέση στο γλέντι και στην παρέα και έχαιρε ιδιαίτερου σεβασμού. Υπήρχε μάλιστα και ιδιαίτερος σκοπός τση τάβλας που συνηθιζόταν στο χωριό και δεν έχει καταγραφεί δισκογραφικά ακόμη.
Φέτος, όπως και τα προηγούμενα χρόνια, αηγιαννιώτικη παρέα ερασιτεχνών μερακλήδων τραγουδιστών απέδωσε ριζίτικα τραγούδια, ενώ φετινός ομιλητής ήταν ο πρόεδρος του Συλλόγου Κρητών Στιχουργών "Μιχάλης Καυκαλάς" Γιώργης Λέκκας, από το γειτονικό Φουρφουρά Αμαρίου. Την παρέα των τραγουδιστών αποτελούσαν φέτος οι Αηγιαννιώτες Ευτύχιος Καλογεράκης, Γεράσιμος Ζωιδάκης, Αδάμης Παραδεισανός, Κωστής Παραδεισανός, Παντελής Παραδεισανός, Ρήγας Παραδεισανός και Σταύρος Φωτάκης.
Για πρώτη χρονιά συνδιοργανώθηκε τοπικός διαγωνισμός μαντινάδας με θέμα τον ¶η Γιάννη και αρκετές συμμετοχές. Την κριτική επιτροπή του διαγωνισμού αποτέλεσαν ο Γιώργης Λέκκας, ο θεολόγος Θεόδωρος Ρηγινιώτης, Αηγιαννιώτης από την πλευρά της γιαγιάς του και μέλος του Συλλόγου Κρητών Στιχουργών "Μ. Καυκαλάς", και η φιλόλογος Ελένη Αλεξαντωνάκη. Τα βραβεία και οι έπαινοι συνοδεύτηκαν από τα βιβλία "Τίβοτσι" και "Ο παραμυθάς με το νταούλι" του Θ. Ρηγινιώτη και "Με τη λαλιά τση Κρήτης" του Κωστή Λαγουδιανάκη (Ηράκλειο 2001 -ο Κ. Λαγουδιανάκης είναι δάσκαλος και μέλος του Συλλόγου Κρητών Στιχουργών "Μ. Καυκαλάς", το δε συγκεκριμένο βιβλίο του είναι μια ευσύνοπτη -70 σελίδων- συλλογή προσεκτικά επιλεγμένων δικών του μαντινάδων με πλούσια λαογραφικά και γλωσσικά σχόλια).


Το πρώτο βραβείο έλαβε ο Παντελής Παραδεισανός για τις μαντινάδες του:

Αλάργο σου, ¶η Γιάννη μου, χτικιώ και μαραζώνω,
σα μ-ποταμίδα στο κλουβί κλαίω και δε μερώνω.

Βγάνει ¶η Γιάννης παστρικούς κι αμάλαγους αθρώπους,
πραγιούς, γλεντζέδες, γνωστικούς, με τσ' αρχοδιάς τσι τρόπους.

Αέρα και κρυγιό νερό από τον ¶η Γιάννη
έχω στσι πόνους γιατρικό και στσι πληγές βοτάνι.

Πλούτη και κάλλη έπαδά κιανείς να μη γυρεύγει,
μα η πρεπιά κι η γι-αθρωπιά σάικα περισεύγει.

Κρυφό καμάρι τό 'χω 'γώ πού 'μ' απ' τον ¶η Γιάννη,
μικιό χωριό, μά 'χει αθρωπιά απού δοικά και φτάνει!

(ποταμίδα = αηδόνι - σάικα = ασφαλώς - δοικά = αρκεί, επαρκεί, "δοικά και φτάνει", στερεότυπη έκφραση)

Το δεύτερο βραβείο έλαβε η Ελένη Πλαγιωτάκη Σαατσάκη (Αηγιαννιώτισσα νύφη, σύζυγος του Αηγιαννιώτη Απολλόδωρου Σαατσάκη) για τις μαντινάδες της:

Ο Ψηλορείτης σκέπαστρο με ξόμπλι ντου στη ρίζα
τον ¶η Γιάννη σγουραφιά κι η Αμπαδιά κορνίζα.

Ευλογημένο τρεις φορές το χώμα τ' ¶η Γιάννη,
απού γεννά μπροστάρηδες σα ντο μ-Παπαδογιάννη.

Στο γ-Κυμινάρη, στο Λεπρέ και στη γ-Κορφήν απάνω
ο λοϊσμός μου θα πετά ίσαμε να ποθάνω.

Στον ¶η Γιάννη δώκασιν οι Μάρτυρες τη χάρη
αντιλαψίδες να σκορπά και πέρα 'πού τ' Αμάρι.

Στον ¶η Γιάννη σήμερο χτυπά η καρδιά τση Κρήτης
και φραίνεται ριζίτικα κι ο γέρο Ψηλορείτης.

Να διευκρινίσουμε ότι ο αναφερόμενος Παπαδογιάννης ήταν στρατηγός της Εθνικής Αντίστασης και υπουργός, ενώ οι Μάρτυρες είναι οι γνωστοί μας Μελαμπιανοί άγιοι Τέσσερις Μάρτυρες, στους οποίους είναι αφιερωμένος ο κεντρικός ναός του χωριού (ο ένας από τους Τέσσερις Μάρτυρες είχε συγγενείς στον ¶η Γιάννη). Η κεντρική εικόνα του ναού έχει χρονολογία 1901.
Το τρίτο βραβείο έλαβε ο Σταύρος Φωτάκης για τις μαντινάδες του:

Μοσκοβολούνε τα δεντρά κι αέρας τ' ¶η Γιάννη
κι η μυρωδιές 'πληθιάνανε κι ο τόπος δε τζι βάνει.

Αηγιαννιώτικο κρασί κι από παλιά κουρμούλα
ήπια κι αναστορήθηκα για το σεβντά μας ούλα.

Ακριβοθώρητη Κορφή, στολίδι τ' ¶η Γιάννη,
στην Αμπαδιά το μπόι σου άλλη κιαμιά δε φτάνει.

Χαρώ την ομορφάδα σου, είντα ψυμιθευτή 'ναι!
Πως είν' αηγιαννιώτικη κι από γενιά μπελλί 'ναι.

Αηγιαννιωτοπούλα μου, χαρύνω σε - χαρώ σε,
σε κάθε μου μετάπνισμα κάθε βραδιά θωρώ σε.

(αναστορήθηκα = θυμήθηκα - Αμπαδιά = το νότιο τμήμα της επαρχίας Αμαρίου - μπελλί = φανερό)

Πρώτο έπαινο έλαβε η Μαρικλέν Ζαχαριουδάκη, για τη μαντινάδα της:

Να καμαρώνεις, Ρέθεμνος, πού 'χεις τον ¶η Γιάννη,
ίσαμε δώδεκα χωριά αμοναχός του κάνει.

Δεύτερο έπαινο έλαβε ο Κωστής Παραδεισανός, για τη μαντινάδα του:

Αηγιαννιώτικε μπαξέ, τση λεβεδιάς λουλούδι,
ρούκουνα τση παράδοσης και τση ζωής τραγούδι.

(ρούκουνας = ακρογωνιαίος λίθος, αλλιώς "καντονάδα")

Τρίτο έπαινο έλαβε ο Σταύρος Ζαχαριουδάκης, για τη μαντινάδα του:

Να υπερηφανεύγεσαι, κορφή του ¶η Γιάννη,
απού το Μπρίλλο ανάθρεψες και τον Παπαδογιάννη.

(Μπρίλλος = ο στρατηγός Μπριλλάκης)

Τέταρτο έπαινο έλαβε ο Λευτέρης Παραδεισανός, για τη μαντινάδα του:

Έχω μεγάλο τάσσιμο στον ¶η Γιάννη τάξει,
γ-ή να μονιάσει το χωριό γ-ή να το σοχαλάσει.

Από τις υπόλοιπες συμμετοχές η κριτική επιτροπή ξεχώρισε τιμητικά τις εξής μαντινάδες:
Της τοπικής λαϊκής ποιήτριας Ερωφίλης Μπαγιαρτάκη:

Μου δίδει αέρας του φτερά, σταυραετό με κάνει,
εγώ δεν κάνω σ' άλλη γης, μόνο στον ¶η Γιάννη.

Του Γεράσιμου Ζωιδάκη:

Εις τσι ξενιτεμένους μας από τον ¶η Γιάννη
χώμα θα πέψω χωριανό να καίνε αντίς λιβάνι.

Του Γιάννη Καλογεράκη (προέδρου του Συλλόγου Αμαριωτών Ρεθύμνου):

Ο Σύλλογος Αμαριωτών τιμά τον ¶η Γιάννη,
γιατί 'ναι ο κόσμος φρόνιμος και την πρεπιά ντου κάνει.

Και του Αδάμη Παραδεισανού:

Κάνει δεν κάνει, ταχτικά, παντίδει δεν παντίδει,
στου ¶η Γιάννη τσι πλαγιές η σκέψη μου ξεδίδει.

Η εκδήλωση συγκαταλέγεται στις καλύτερες τοπικές εκδηλώσεις του νομού Ρεθύμνης (διοργανωμένες, δηλαδή, από τους ίδιους τους κατοίκους των χωριών και όχι από τον αρμόδιο δήμο ή από φιλοξενούμενα σχήματα) και οι προοπτικές της είναι θαυμάσιες για συνέχιση και διεύρυνση ακόμη. Οι διοργανωτές έλαβαν βροχή συγχαρητηρίων και έδωσαν την υπόσχεση να συνεχίσουν.

Επιμέλεια : Θοδωρής Ρηγινιώτης

Προηγούμενη σελίδα  Αρχή σελίδας

 
Κυριακή, 25. Ιουνίου 2017
 


Ρέθυμνο HOTSoft.gr internet ιντερνετ δίκτυα τηλεπικοινωνίες ρέθυμνο κρήτη. κατασκευή φιλοξενία προώθηση ιστοσελίδων SEO. Δίκτυα δεδομένων ασύρματα ενσύρματα WiFi ρέθυμνο Δομημένη καλωδίωση αυτοματισμοί κτιρίων έξυπνο σπίτι μελέτη κατασκευή δικτύων ιστοσελίδων φιλοξενία. Rethymno Website design web page rethimno webpage hosting crete graphics design build website hosting server audio video radio streaming servers crete rethymno

GOODnet.gr- Η πύλη του Ρεθύμνου στο ίντερνετ. Νέα, ειδήσεις, ενημέρωση επικαιρότητα. Ρέθυμνο, Χανιά, Ηρακλειο, Αγιος Νικόλαος Κρήτη. Οδηγός Αγοράς κατάλογος επιχειρήσεων νομού Ρεθύμνου Κρήτης. Φόρουμ συζητήσεων ανταλλαγής απόψεων για το Ρέθυμνο όλη την Κρήτη. Νέα, ειδήσεις, ενημέρωση επικαιρότητα. Ρέθυμνο, Χανιά, φωτογραφίες Ηρακλειο, Αγιος Νικόλαος Κρήτη. Οδηγός Αγοράς κατάλογος επιχειρήσεων νομού Ρεθύμνου Κρήτης. Φόρουμ συζητήσεων ανταλλαγής απόψεων για το Ρέθυμνο όλη την Κρήτη.

 
© 2010 Σύλλογος Αμαριωτών Ρεθύμνου | e-mail: info@amariotes.gr
Διεύθυνση Αλληλογραφίας: ΤΘ 273 ΤΚ 74100 Ρεθυμνο

Ρέθυμνο HOTSoft.gr internet ιντερνετ δίκτυα τηλεπικοινωνίες ρέθυμνο κρήτη. κατασκευή φιλοξενία προώθηση ιστοσελίδων SEO. Δίκτυα δεδομένων ασύρματα ενσύρματα WiFi ρέθυμνο Δομημένη καλωδίωση αυτοματισμοί κτιρίων έξυπνο σπίτι μελέτη κατασκευή δικτύων ιστοσελίδων φιλοξενία. Rethymno Website design web page rethimno webpage hosting crete graphics design build website hosting server audio video radio streaming servers crete rethymno
powered by HOTSoft.gr
ίντερνετ, δίκτυα & τηλεπικοινωνίες